پرامپت سیستمی چیست؟ System prompt
پرامپت سیستمی دستوری کلی است که پیش از شروع گفتوگو به مدل داده میشود و نقش، لحن و قواعد ثابت آن را تعیین میکند؛ مثل «تو ویراستار فارسی هستی و فقط غلطها را اصلاح میکنی». این دستور روی همهٔ پیامهای بعدی اثر میگذارد و لازم نیست هر بار تکرارش کنی.
وقتی هر روز یک نوع کار با هوش مصنوعی داری، مثلاً جواب دادن به پیام مشتریها یا ویرایش متن، تکرار توضیحها در هر پیام خستهکننده است. پرامپت سیستمی این توضیحها را یکبار ثبت میکند: مدل چه نقشی دارد، مخاطب کیست، جوابها چقدر کوتاه باشند و از چه چیزهایی پرهیز شود.
در API و Playgroundها جعبهای جدا برای system prompt هست. در اپها نزدیکترین معادلش اینهاست: Custom instructions در تنظیمات شخصیسازی ChatGPT، دستورالعمل GPTهای سفارشی، Gemها در Gemini و دستورالعمل Projectها در Claude. اگر هیچکدام در دسترس نبود، همان متن را در اولین پیام گفتوگو بنویس و بخواه تا آخر رعایتش کند.
اشتباه رایج پر کردن پرامپت سیستمی با قانونهای زیاد و متناقض است؛ مثلاً «خیلی کامل توضیح بده» و «کوتاه جواب بده» با هم. پنج شش قاعدهٔ روشن کافی است. یادت باشد این دستورها همیشه اثر دارند، پس اگر کار دیگری داری، آنها را خاموش کن یا گفتوگوی جدا باز کن.
دستور تکراری در هر پیام و همان دستور بهصورت سیستمی
این متن را ویرایش کن، رسمی کن، نیمفاصلهها را درست کن و معنی را عوض نکن: [متن]
تو ویراستار فارسی هستی. هر متنی که فرستادم: غلطهای املایی و نیمفاصلهها را درست کن، لحن را رسمی و محترمانه کن، معنی را تغییر نده و فقط متن ویرایششده را بدون توضیح برگردان. اگر جملهای مبهم بود، آخر کار در یک خط بپرس.
نسخهٔ دوم را یکبار در Custom instructions یا یک Gem میگذاری و از آن به بعد کافی است فقط متن را بفرستی.
پرامپتهایی برای امتحانش
یادگیری گرامر یک زبان با مقایسه با فارسی
برای آلمانی، ترکی، فرانسه یا عربی: یک مبحث گرامری را با مقایسهٔ مستقیم با ساختار فارسی توضیح میدهد، جایی که فارسیزبانها معمولا اشتباه میکنند را نشان میدهد و تمرین ترجمهٔ فارسی به آن زبان میدهد.
تصحیح متن انگلیسی با توضیح فارسی هر اشتباه
ایمیل، انشا یا پیامت را به انگلیسی بنویس و نسخهٔ اصلاحشده را با جدول اشتباهها بگیر: چه بود، چه شد، چرا. اشتباههای تکراریات را دستهبندی میکند و برای هر دسته یک تمرین کوتاه میدهد.
آمادگی آزمون IELTS Speaking با مصاحبهٔ شبیهسازیشده
مدل نقش آزمونگر را بازی میکند: سه بخش آزمون با سؤالهای واقعی، یکییکی. بعد از هر بخش نمرهٔ تخمینی در چهار معیار میدهد، اشتباههایت را فهرست میکند و جواب نمرهٔ بالاتر را نشان میدهد.
ایمیل یا پیام پیگیری بعد از ارسال پیشنهاد قیمت
پیشنهاد فرستادهای و جوابی نیامده. سه پیام پیگیری با فاصلهٔ زمانی مشخص که مزاحم نباشند و هر بار یک چیز تازه اضافه کنند، و پیام آخر که در را باز میگذارد.
سؤالهای رایج
- فرق پرامپت سیستمی با پرامپت معمولی چیست؟
- پرامپت معمولی یک کار مشخص را میخواهد و فقط برای همان پیام است. پرامپت سیستمی قاعدهای کلی است که روی همهٔ جوابهای یک گفتوگو یا یک ابزار اثر میگذارد.
- پرامپت سیستمی را کجای Gemini بنویسم؟
- یک Gem بساز و دستورها را در بخش دستورالعمل آن بنویس؛ هر بار که با آن Gem گفتوگو کنی، همین قواعد اجرا میشوند. در Google AI Studio هم جعبهای جدا به نام System instructions هست.